Jarzębinowe mydło potasowe

Jesień to czas zbierania kasztanów i jarzębiny. Gdy byłam dzieckiem, z kasztanów robiłam ludziki a z jarzębiny korale- dziś oba surowce to świetny dodatek do mydła. Ot, zmiana hobby. 🙂

Jako, że moja szafka z kostkami mydlanymi powoli przestaje mieścić nowy urobek, postanowiłam, że zamiast kolejnego mydła sodowego zrobię mydło potasowe. Jest to pierwszy blogu kuchni kosmetycznej przepis na mydło potasowe – dlatego zaczniemy od przypomnienia sobie podstaw, o których pisałam juz w poprzednich blogpostach.

Czym różni się mydło potasowe od sodowego?

Więcej na ten temat dowiesz się tutaj. Podsumujmy jednak w skrócie:

• mydło potasowe ma postać żelowej pasty, która stanowi bazę do wykonania żelów pod prysznic, mydeł w płynie, peelingów myjących, często również żelów do mycia naczyń czy prania.
• Saponifikacja mydła potasowego może potrwać od godziny do nawet kilku dni. Wszystko zależy od rodzaju tłuszczy i wybranych dodatków.
• Proces wykonania mydła potasowego jest bardzo podobny do mydła sodowego. Polega on na połączeniu ługu z tłuszczami, z tą różnicą, że wodorotlenkiem użytym w ługu nie jest wodorotlenek sodu, a potasu.
• Ilość KOH dodanego w ługu potasowym nie jest równa ilości NaOH, którą trzeba dodać do tej samej ilości wody destylowanej/hydrolatu w ługu sodowym! Fakt ten oczywiście uwzględnia kalkulator mydlany Soapcalc.

Aby wykonać mydło jarzębinowe w paście,

Potrzebujesz:

• 150g jarzębiny
• min. 250g wody (do sporządzenia odwaru z jarzębiny, którego – po kilku minutach gotowania – chcemy uzyskać 200g)
• 126g KOH (wodorotlenek potasu)
• 100g oliwy z oliwek
• 50g oleju rycynowego
• 145g oleju słonecznikowego
• 150g oleju ryżowego
• 155g oleju bawełnianego

Wykonanie:

W pierwszej kolejności zalej jarzębinę wodą i gotuj pod przykryciem przez 5-10 minut. Uzyskasz w ten sposób odwar jarzębinowy do ługu oraz pływające w nim, rozgotowane lekko kulki jarzębinowe, które po zblendowaniu staną się pulpą (zwykle dodajesz ją do budyniu mydlanego, czyli po połączeniu tłuszczy i ługu).

Nie oddzielaj jednak jeszcze od siebie odwaru i jarzębiny. Teraz będzie najlepsze.

Klasyczna szkoła zakłada proces podobny do wykonania mydła sodowego:

1. połączenie wody (w tym wypadku: odwaru z jarzębiny) z wodorotlenkiem
2. Przygotowanie tłuszczy w oddzielnym naczyniu.
3. Dodanie ługu do tłuszczy
4. Ewentualnie: Dodanie pozostałych składników (tutaj: pulpa z jarzębiny) do budyniu

Mydła potasowe możemy jednak zrobić dużo prościej, używając jednego garnka. Niżej opisana metoda pochodzi z bloga ukrecone.pl i jest autorską metodą jego twórców – Mili i Bartka.

Po prostu wsyp/wlej do garnka wszystko, jak leci: odwar jarzębinowy, wodorotlenek (nie musisz go wcześniej rozpuszczać, wsyp po prostu płatki wodorotlenku), wszystkie oleje oraz jarzębinę.

Mydło robi się samo – wodorotlenek sam przereaguje z tłuszczami, wystarczy delikatnie zamieszać bagietką/ patyczkiem jednorazowym i grzecznie czekać.

Jeśli chodzi o blendowanie jarzębiny, to możesz je wykonać jeszcze przed wrzuceniem wszystkiego razem do garnka (czyli zblendować w odwarze po 10min gotowania, i w takiej formie dodać do reszty) lub na końcu – blendując na chwilę kulki w “połączonym” już mydle.

Odstawiamy garnek na parapet i zajmujemy się czymś innym – mydło jarzębinowe z tego przepisu “robi się” 3 dni. W tym czasie od czasu do czasu podejdź i przemieszaj zawartość garnka. W ciągu 72 pomarańczowe z początku mydło stanie się ciemnoczerwone – nie przejmuj się, to zupełnie naturalne.

Osobiście do pewnego momentu unikałam mydeł potasowych, jednak odkąd znam opisaną metodę (oryginalna nazwa to mydło #wciepywane od Ukręcone) po prostu je uwielbiam. Po pierwsze, jeśli nie decyduje się na dodanie pulpy z ziół, wówczas do wykonania takiego mydła nie potrzebuję nawet blendera. Po drugie, mydło po prostu się robi, a sama mogę zająć się czymś innym. I wreszcie po trzecie – powstała pasta jest bardzo wydajna i można ja jej bazie wykonać naprawdę dużo kosmetyków.

Przetłuszczenie i zapach

Jak już napisałam – z naszej pasty możemy wykonać wiele kosmetyków. Odstawiamy mydło na min.6 tygodni, następnie, gdy będzie już dojrzałe wykonujemy z niego np. mydło do rąk lub żel pod prysznic.

O ile mydłu do rąk wystarczy przetłuszczenie nawet 2%, o tyle żel do ciała ma zwykle od 5 do nawet i 25-30% (wszystko zależy od Twoich preferencji). Dlatego najlepszą praktyką jest wykonywanie bazy potasowej na przetłuszczeniu 0 lub 1 procent. Następnie w zależności, jaki kosmetyk wykonujemy, wyliczamy potrzebną masę oleju i po prostu dodajemy go do odmierzonej ilości potrzebnej nam pasty. W tem sposób możemy wykonać kilka kosmetyków o różnym przetłuszczeniu i składających się z różnych, wybranych przez nas olejów. Takie rozwiązanie ma jeszcze jedną zaletę – im większe przetłuszczenie mydła potasowego, tym dłuższa jego saponifikacja. Przepis na nasze mydło jarzębinowe jest wyliczony na przetłuszczeniu 0%, a mimo to saponifikacja pasty trwała 72h. Każdy dodatkowy procent Super Fat wydłuży ten okres czasu. Lepiej więc poczekać krócej, a dodatkowy tłuszcz dodać wykonując już wybrany kosmetyk.

Podobnie jak z olejami postępujemy z olejkami eterycznymi. Jeśli dodasz je już do pasty, wówczas każdy wykonany z niej kosmetyk będzie pachniał identycznie. Dlatego lepiej odpuścić sobie “perfumowanie” bazy i dodać zapach na etapie tworzenia wybranego kosmetyku. Wówczas możesz nadać inny zapach swojemu mydłu do rąk, żelowi pod prysznic, peelingowi etc.